Welkom op de winkel van dé Griekenland Specialist!

Maandelijks archief: mei 2015

  • Een bijzondere olijf: Castelvetrano

    Castelvetrano is stadje dat op het zo vaak zonnige Sicilië is gelegen. In de omgeving van dat Zuid-Italiaanse plaatsje liggen de olijfboomgaarden met een unieke variëteit olijven die getooid worden met de naam van die stad. De olijfboomgaarden met de Castelvetrano-olijven liggen verspreid langs de rivier de Belice, vandaar dat de olijven ook wel de naam Nocellara del Belice dragen.

    20140910-olives-vicky-wasik-1-castelvetrano

    De Castelvetrano-olijven zijn heldergroen van kleur en zijn vaak beschreven als vlezig en zoet (zoet). Ze zijn mild van smaak als gevolg van een verblijf van minimaal 12 uur in een bad van bijtende soda. Dat haalt de bitterheid uit die olijf, maar daarna moet diezelfde olijf enkele keren in water gewassen worden om de soda weer te verwijderen. Wanneer er geen spoor van die bijtende soda meer aanwezig is, moeten de Castelvetrano-olijven gekoeld of ingemaakt worden om de smaak en de groene kleur te kunnen behouden.

    Deze olijvenvariëteit heeft een zogenaamde Protected Designation of Origin status in de EU, maar dat verhield andere landen niet om diezelfde olijvenvarieteit aan te planten. Daardoor wordt de Castelvetrano-olijf ondertussen geleverd door producenten uit India, Pakistan en Zuid-Afrika.

    Waarmee kan deze speciale olijf worden gecombineerd? Kenners menen dat parmezaanse kaas of buffelmozarella perfecte kandidaten zijn voor een gelukkig huwelijk.

  • Olijfolie en Oleuropein

    Al eerder had ik hier gemeld dat er in olijfolie onverwachte stofjes verborgen zitten, waarvan men pas nu begint te begrijpen wat het effect op het menselijk lichaam is bij regelmatig gebruik. Naast oleocanthal, dat zelfs de werking van de pijnstiller diclofenac lijkt na te doen, heeft men nu ook oleuropein eens goed bekeken. 

    Oleuropein ontstaat gedurende de groeifase van de olijf en kan zelfs tot 14% van het gewicht van de droge stof bereiken. Laat je die olijf langer hangen dan zal hij verkleuren tot dieppaars of zelfs zwart, maar dan zakken de niveaus aan oleuropein weer. Ter compensatie maakt de olijf dan wel weer het gezonde hydroxytyrosol alsmede anthocyanines aan.

    Diverse onderzoeken lijken aan te tonen dat oleuropein behoorlijk wat positieve effecten heeft. Niet verwonderlijk noemt men het een antioxidant, maar die term is ondertussen aan behoorlijk wat verwatering onderhevig omdat zo'n beetje alle voedingsmiddelen die ooit hebben gegroeid of gebloeid met die term wordt opgezadeld.

    Oleuropein heeft sterke ontstekingsremmende eigenschappen[1]. De wetenschappers, die dit onderzoek uitvoerden, menen dat oleuropein in staat is de afweer tegen ziekmakende indringers kan versnellen en verhogen. Met andere woorden: je witte bloedlichaampjes reageren effectiever op virussen en andere ziekteverwekkers. Ook lijkt oleuropein een zo sterk antibacterieel effect te hebben dat onderzoekers geloven dat olijfolie zelfs een mogelijke behandeling kan opleveren voor luchtweginfecties en maag- en darmproblemen[2]. 

    Verder zijn er diverse onderzoeken geweest die suggereren dat oleuropein kankercellen kan vernietigen, maar dát is alleen maar aangetoond in een laboratorium[3]. Het probleem is, zoals altijd, om voldoende van de werkzame stof in de kankercellen te krijgen, terwijl de omliggende gezonde cellen niet aangetast worden. 

    Oleuropein, de belangrijkste glycoside in olijven, plus hydroxytyrosol, het stofje dat ontstaat als oleuropein afbreekt tijdens het rijpingsproces, zijn beide in verband gebracht met de vermindering van de kans op hart- en vaatziekten[4]. 

    U snapt dat de onvermijdelijke conclusie van deze column moet zijn dat je veel meer olijfolie in je dieet zou moeten opnemen. 

    [1] Visioli et al: Oleuropein, the bitter principle of olives, enhances nitric oxide production by mouse macrophages in Life Sciences – 1998
    [2] Bisginano et al: On the in-vitro antimicrobial activity of oleuropein and hydroxytyrosol in Journal of Pharmacy and Pharmacology – 1999
    [3] Cárdeno et al: Oleuropein, a secoiridoid derived from olive tree, inhibits the proliferation of human colorectal cancer cell through downregulation of HIF-1α in Nutrition and Cancer – 2013
    [4] Syed Haris Omar: Oleuropein in Olive and its Pharmacological Effects in Scientia Pharmaceutica – 2010

  • Olijfolie en Omega-Vetzuren

    In goede kwaliteit olijfolie zitten wisselende hoeveelheden omega-vetzuren, de bekende familie van gezonde onverzadigde vetzuren, waaronder 3.5 tot 21% linolzuur (een enkelvoudig onverzadigd omega-6-vetzuur) en 55 tot 83% oliezuur (een enkelvoudig omega-9-vetzuur). 

    Nee, in olijfolie horen beslist geen omega-3-vetzuren te zitten. Staat het wel op het label van je fles of blik olijfolie dan is er iets goed mis: óf je hebt een minderwaardige soort die vermengd is met goedkopere olie óf je hebt een product van een producent die te weinig vakmanschap bezit. 

    Biologische Olijfolie van Kreta
    Maar het grootste voordeel voor je gezondheid zijn toch wel de krachtige antioxidanten zoals polyfenolen als oleocanthal en oleaceine. De ietwat bittere en pittige smaak en nasmaak van echt goede olijfolie is het gevolg van hoge waarden van deze ontstekingsremmende stofjes. Omgekeerd geredeneerd zal gelden dat, hoe bitterder en pittiger je de olijfolie zal ervaren, hoe beter de kwaliteit zal zijn.

    Het is toch een geruststellend idee dat je gezonder kunt worden en blijven door simpelweg die heerlijke olijfolie over of door je gerechten te schenken. 

    Koop overigens zoveel mogelijk Griekse olijfolie omdat die de meeste antioxidanten schijnen te bezitten en je steunt tegelijkertijd de kwetsbare economie van dat land.

3 artikel(en)